Thánh Giuse như một gương mẫu cho Mùa Chay
Giống như hầu hết các Ki tô hữu trong suốt 1400 năm đầu tiên của Giáo hội, nhiều người ngày nay có thể coi Thánh Giuse như một người suy nghĩ lại. Vai trò “cha nuôi” của Chúa Giêsu thường có thể được coi là một phụ kiện có thể sử dụng được. Tuy nhiên, như gia phả của thánh Mattheu và thánh Luca cho chúng ta thấy, Thánh Giuse là phần áp chót trải dài từ thời Vua Đavít, Ábraham và thậm chí cả Ađam, và chính nhờ ông mà Chúa Giêsu, theo luật Do Thái, sẽ trở thành dòng dõi Đavít. Nếu chúng ta hỏi Chúa Giêsu và Mẹ Maria, tôi tin chắc rằng các ngài sẽ muốn chúng ta ngày càng yêu mến Thánh Giuse như các ngài đã yêu mến.
Và vì ngày 19 tháng 3 luôn rơi vào trong 40 ngày Mùa Chay, điều quan trọng là phải học cách lớn lên trong tâm hồn việc sùng kính Thánh Giuse trong Mùa Chay. Đối với những người ăn chay nghiêm ngặt, Thánh Giuse đôi khi có thể được coi là người giải cứu chúng ta khỏi Mùa Chay hơn là giúp chúng ta sống nó. Lễ Trọng của ngài – giống như Lễ Truyền Tin vào ngày 25 tháng 3 và lễ Thánh Patrick vào ngày 17 tháng 3 tại các Giáo phận nơi Thánh Patrick là quan thầy – là một ngày tiệc tùng, không phải ăn chay; việc kiêng thịt sẽ bị bãi bỏ nếu đó là ngày thứ Sáu và giống như các ngày Chúa Nhật, việc ăn chay sám hối trong Mùa Chay được dỡ bỏ. Kết quả cuối cùng là ngày 19 tháng 3 có thể được coi như một ốc đảo hơn là một ngày trong sa mạc, và Thánh Giuse có thể trở thành một ngoại lệ đối với Mùa Chay hơn là một kiểu mẫu.
Nhưng ngài là một kiểu mẫu. Cũng như trong các lĩnh vực khác của đời sống Kitô hữu, Thánh Giuse là tấm gương tuyệt vời cho chúng ta về các nhân đức Mùa Chay mà chúng ta nên suy gẫm và noi theo.
Đầu tiên Ngài dạy chúng ta về sự im lặng cần thiết trong Mùa Chay. Tình trạng sa mạc có nghĩa là một trạng thái thinh lặng bên ngoài và bên trong, khi chúng ta tách mình ra khỏi những phiền nhiễu đang bao phủ cuộc sống của chúng ta với quá nhiều tiếng ồn đến mức chúng ta không thể nghe thấy tiếng Thiên Chúa và quá nhiều hỗn loạn đến mức chúng ta không thể nhìn thấy Ngài. Thánh Giuse là một người im lặng, không nói một lời nào trong Kinh Thánh. Im lặng là một hình thức khổ hạnh. Đó không phải là sự trống rỗng nhưng là sự tích cực lắng nghe Thiên Chúa đang nói trong thinh lặng. Năm 2005, Đức Thánh Cha Bênêđíctô đã tuyên bố rằng trong một thế giới như thế giới của chúng ta, không khuyến khích sự yên tĩnh và hồi tâm, tất cả chúng ta cần phải “lây nhiễm” sự im lặng của Thánh Giuse để có thể nghe được tiếng Thiên Chúa.
Thứ hai, Thánh Giuse dạy chúng ta về đức vâng phục trong Mùa Chay. Vào Chúa Nhật Lễ Lá, Thánh Phaolô nói với chúng ta: “Hãy có tâm tình cứu độ như Chúa Giêsu Kitô, Đấng… đã hạ mình, vâng phục cho đến chết, chết trên Thập Giá” (Pl 2:5-8). Mùa Chay là học cách vâng phục như Chúa Kitô đã vâng phục. Thánh Giuse chỉ đường cho chúng ta. Chúng ta thấy sự vâng phục nhanh chóng của Ngài trong việc đáp lại Thiên Chúa, Đấng đã nói với ngài trong giấc mơ rằng đừng ngại đón Đức Maria về nhà mình, trỗi dậy và cùng Chúa Giêsu và Đức Maria chạy trốn sang Ai Cập và cùng họ trở về Galilê. Thật dễ dàng đối với thánh Giuse. Mỗi giấc mơ đều yêu cầu thánh Giuse làm một điều gì đó để thay đổi cuộc đời: thay đổi quan niệm về cuộc hôn nhân của Ngài sẽ kéo theo những gì, bỏ lại công việc và người thân hoàn toàn để đi qua sa mạc; sẽ trở lại khi cuộc sống đã ổn định. Tuy nhiên, trong mỗi trường hợp này, Giuse đều vâng lời ngay lập tức. Ngài dạy chúng ta cách có tâm tình vâng phục của Chúa Kitô.
Thứ ba, Ngài vâng lời chính vì Ngài trung tín. Ngài tin vào những gì Chúa truyền cho Ngài qua thiên thần và do đó đã làm theo những gì Chúa truyền dạy. Đức Giáo hoàng Benedict nói vào năm 2009, “Trong suốt lịch sử, Thánh Giuse là người bày tỏ lòng tin cậy lớn nhất đối với Thiên Chúa, ngay cả khi đối mặt với những tin đáng kinh ngạc như vậy”. Trong thời kỳ mà chúng ta được kêu gọi ăn năn và tin vào Tin Mừng này, Thánh Giuse cũng giống như Ápraham, một người cha đích thực trong đức tin, người đã cho chúng ta thấy việc tin vào Tin Mừng là như thế nào.
Thứ tư, Người chỉ cho chúng ta cách trở thành “người công chính” (Mt 1:19). Công chính có nghĩa là có mối quan hệ đúng đắn với Thiên Chúa, tóm lại là thánh thiện. Mùa Chay là mùa rèn luyện sự thánh thiện và Thánh Giuse cho chúng ta thấy thế nào là thánh thiện. Đó là “điều chỉnh” bản thân theo ý Thiên Chúa, điều mà Ngài không ngừng làm và dạy chúng ta làm.
Thứ năm, thánh Giuse là người khiêm tốn. Mùa Chay là mùa trong đó chúng ta hạ mình xuống và học cách “bước đi cách khiêm nhường với Thiên Chúa [của chúng ta]” (Mc 6:8). Việc sám hối và đền tội của chúng ta là những dấu hiệu khiêm tốn cho thấy chúng ta cần đến Thiên Chúa và việc bố thí của chúng ta nhằm đào tạo chúng ta trở nên giống như Chúa Kitô, không phải để được phục vụ nhưng để phục vụ và hiến mạng sống mình cho người khác (Mt 20:28). Thánh Giuse đã học được sự khiêm nhường không chỉ qua việc đặt mình hoàn toàn vào việc phục vụ các kế hoạch của Thiên Chúa dành cho Chúa Giêsu và Mẹ Maria, mà còn qua cách Ngài thực hiện vai trò lãnh đạo của mình trong gia đình thánh thiện.
Thứ sáu, thánh Giuse là người có tình yêu trong sáng. Cám dỗ tột cùng của ma quỷ là làm hư hỏng tình yêu, vì chúng ta được tạo dựng theo hình ảnh Thiên Chúa là tình yêu, và được kêu gọi yêu mến Thiên Chúa bằng tất cả những gì chúng ta có và yêu người khác như Chúa Kitô yêu thương. Người ta không thể thánh thiện nếu không có đức khiết tịnh, điều giúp giữ cho tình yêu được trong sạch. Đó là lý do tại sao Thánh Phaolô, ngay khi viết, “Đây là ý muốn của Thiên Chúa dành cho bạn, sự thánh hóa của bạn,” nói thêm, “Vì vậy, hãy tránh mọi hành vi gian dâm” (1Tx 4:3). Thánh thiện là sự hoàn hảo của tình yêu; khiết tịnh giữ cho tình yêu không ích kỷ. Trong một thời đại lăng nhăng và khiêu dâm, một thời đại không thể hiểu được đời sống độc thân của Chúa Kitô, đời sống độc thân khiết tịnh của các linh mục và tu sĩ theo hình ảnh Người, và lời kêu gọi tiết dục trong sạch đối với những người ở ngoài hôn nhân và tình yêu trong sạch của những người bên trong, Thánh Giuse là một mẫu mực và người chuyển cầu, người chỉ cho nền văn hóa của chúng ta cách tránh xa tội lỗi và trung thành với Tin Mừng.
Thứ bảy, ngài dạy chúng ta cách chuẩn bị tốt cho cái chết. Vào Thứ Tư Lễ Tro, chúng ta được nhắc nhở rằng chúng ta là cát bụi và sẽ trở về cát bụi. Khi chúng ta chuẩn bị bước vào cái chết của Chúa Kitô, có nghĩa là chúng ta chuẩn bị cho cái chết của chính mình, bằng cách hy sinh mạng sống của mình để cứu họ (Mt 16:25). Thánh Giuse là vị thánh bảo trợ cho một cái chết hạnh phúc bởi vì lòng đạo đức Kitô giáo luôn tin rằng Ngài đã chết trong vòng tay của Chúa Giêsu và Mẹ Maria, phó thác họ cho Thiên Chúa quan phòng và nhận được những lời cầu nguyện và an ủi từ họ. Ngài không chỉ cho chúng ta thấy cách chết trong vòng tay của họ mà còn sống trong vòng tay của họ, khi họ tìm cách đồng hành cùng chúng ta, như họ đã làm với Ngài, qua cái chết vào cõi vĩnh hằng.
Cuối cùng, Thánh Giuse chỉ cho chúng ta cách bảo vệ và chu cấp cho người khác. Mùa Chay là thời gian chúng ta tái khám phá rằng chúng ta là những người gìn giữ anh em mình, được mời gọi trở thành những Mục tử Nhân lành bảo vệ người khác khỏi bị tổn hại và là những người Samaritanô nhân hậu băng qua đường để chăm sóc những người đang cần giúp đỡ. Thánh Giuse chỉ cho chúng ta cách thực hiện. Ngài bảo vệ tính mạng và danh tiếng của Maria trước khả năng bị chết bằng cách ném đá vì cô đã mang thai ngoài hôn nhân. Ngài bảo vệ Chúa Giêsu và Mẹ Maria khỏi tay của Hêrôđê. Ngài chu cấp cho họ bằng sự làm việc chăm chỉ của mình, đó là việc bác ái liên tục được thực hiện vì tình yêu thương. Đức Giáo Hoàng Leo XIII, khi bình luận về lý do tại sao Đức Piô IX tuyên bố Thánh Giuse là quan thầy của Giáo hội hoàn vũ, đã nói: “Lý do tại sao Thánh Giuse được coi là quan thầy đặc biệt của Giáo hội… chủ yếu phát sinh từ việc Ngài đã … là người giám hộ hợp pháp và tự nhiên, người đứng đầu và người bảo vệ Thánh Gia…. Do đó, thật phù hợp và xứng đáng nhất với phẩm giá của Thánh Giuse, giống như cách Ngài đã từng không ngừng bảo vệ gia đình thánh Nazareth, vậy, bây giờ Ngài có bảo vệ Giáo hội Chúa Kitô với sự bảo trợ thiên thượng của mình không?”
Mùa Chay này và cả năm 2024 nói chung là thời gian để chúng ta đặt mình một lần nữa dưới sự che chở và bảo trợ của Thánh Giuse, noi gương Chúa Giêsu và Mẹ Maria.
Lm. Roger J. Landry
